Het hijgend hert en andere uitdrukkingen

Het Boek der Psalmen, het gezangboek dat in 1773 officieel in de Hervormde Kerk werd ingevoerd, bestaat in 2023 maar liefst 250 jaar. Nicoline van der Sijs zocht uit welke woorden en uitdrukkingen waarschijnlijk door dat boek zijn geïntroduceerd. Het leverde een gelegenheidswoordenboekje met 62 woorden en uitdrukkingen op.

 

Je kunt het gelegenheidswoordenboekje gratis online raadplegen op de website van het Instutuut voor de Nederlandse taal.

Erg leuk om eens door te bladeren en te bedenken hoeveel je er kent.

Uit 1773

In haar inleiding schrijft Van der Sijs:

“De regel “het hijgend hert, der jacht ontkomen” is algemeen bekend, maar lang niet iedereen weet dat hij het begin is van Psalm 42 in de versie van Het Boek der Psalmen, het gezangboek dat in 1773 officieel in de Hervormde Kerk werd ingevoerd. Nog minder mensen zullen weten dat de regel is geschreven door de befaamde achttiende-eeuwse dichteres Lucretia Wilhelmina van Merken. Dat die regel nog steeds bekend is, is bijzonder want Het Boek der Psalmen is in 1968 in de meeste kerken vervangen door het Liedboek voor de kerken, en daarin werd het hijgende hert een moede hinde die “naar het klare water smacht”. Hoewel er dus al 55 jaar niet meer over het hijgende hert wordt gezongen, heeft dit zich inmiddels genesteld in het collectieve geheugen.”

Op de Kerkliedwiki

De inhoudsopgave van de psalmberijming  uit 1773 vind je uiteraard op de Kerkliedwiki. Daar zijn nog de nodige rode links bij, of te wel pagina’s die nog gemaakt moeten worden. Een mooie uitdaging voor wie zin heeft om mee te helpen. Juist in dit jubileumjaar. Maak een account aan en ga aan de slag, of neem even contact op. We helpen je graag op weg.

Titelpagina van Het Boek der Psalmen in de druk van 1776 [via Wikimedia Commons]

Deel dit bericht:

Facebook
Twitter
LinkedIn
WhatsApp
Email

Voor kenners en liefhebbers

Je ziel op adem laten komen, in de drukte van alledag. Samen zingen.Verrassende woorden horen. Een kaarsje opsteken en voor een ander of voor jezelf bidden. Troost vinden bij tegenslag.
Liturgie speelt een belangrijke rol in een samenleving die naar zingeving en verbinding zoekt.

De Liturgiewerkplaats biedt gelegenheid om inspiratie op te doen, kennis te delen en praktijkervaring uit te wisselen over de vele facetten van liturgie. Dat doen we online en ook met ontmoetingen ‘in real life’.

Nieuwsbrief

Wil je niets missen van tips of nieuwe activiteiten? Abonneer je dan gratis op onze nieuwsbrief.

Bijbellezingen en liederen

Meer overzichten van lezingen en liederen.

Agenda

Zoek je naar activiteiten rond kerkmuziek en liturgie? Hier ben je welkom om mee te doen.

Recente berichten

Spelen voor Gods aangezicht

Vakantie en reizen vormen de ideale combinatie om nieuwe dingen te zien, je te laten inspireren door mooie initiatieven elders. Diederiek van Loo deelt wat zij deze zomer vond in Bremen.

Lees verder »

CD-project ‘Op andere lippen’

Steeds vaker ontbreekt tijdens een uitvaart een zingende gemeente. Toch is er vaak wel behoefte aan een of meer liederen uit de christelijke traditie bij de afscheidsplechtigheid. De Stichting Kerkmuziek Netwerk wil in de behoefte aan goede opnamen voorzien met een aantal cd’s. Deze bieden bruikbare, eenstemmig gezongen opnames van deze liederen.

Lees verder »

Heavy metal in de Finse kerk

In 2026 bestaat het Finse concept van de Metallimessu 20 jaar. Deze kerkdiensten volgen een Lutherse orde van dienst, maar alle muziek is in de stijl van heavy metal. De diensten zijn ontstaan in de Rotskerk in Helsinki en leidden tot een eigen geloofsgemeenschap rond deze muziekcultuur.

Lees verder »

Bekijk meer berichten.